Sociale grondrechten
Sociale grondrechten
Bevordering van voldoende werkgelegenheid is voorwerp van zorg der overheid.
De wet stelt regels omtrent de rechtspositie van degenen die arbeid verrichten en omtrent hun bescherming daarbij, alsmede omtrent medezeggenschap.
Het recht van iedere Nederlander op vrije keuze van arbeid wordt erkend, behoudens de beperkingen bij of krachtens de wet gesteld.
De bevordering van de maatschappelijke bestaanszekerheid van de bevolking en spreiding van welvaart zijn voorwerp van zorg der overheid.
De wet stelt regels omtrent de aanspraken op sociale zekerheid.
Nederlanders hier te lande woonachtig, die niet in hun bestaan kunnen voorzien, hebben een bij de wet te regelen recht op bijstand van overheidswege.
De zorg van de overheid is gericht op de bewoonbaarheid van het land en de bescherming en verbetering van het leefmilieu.
De overheid treft maatregelen ter bevordering van de volksgezondheid.
Bevordering van voldoende woongelegenheid is voorwerp van zorg der overheid.
Zij schept voorwaarden voor maatschappelijke en culturele ontplooiing en voor vrijetijdsbesteding
Dit is een zeer uitgebreid artikel dat de vrijheid van onderwijs regelt. Hier zijn de kernpunten:
Het onderwijs is een voorwerp van de aanhoudende zorg der overheid.
Het geven van onderwijs is vrij, behoudens het toezicht van de overheid en, voor wat betreft de bij de wet aan te wijzen vormen van onderwijs, het onderzoek naar de bekwaamheid en de zedelijkheid van hen die onderwijs geven, een en ander bij de wet te regelen.
Het openbaar onderwijs wordt, met eerbiediging van ieders godsdienst of levensovertuiging, bij de wet geregeld.
In elke gemeente wordt van overheidswege voldoend openbaar algemeen vormend lager onderwijs gegeven in een genoegzaam aantal scholen. [...]
De eisen van deugdelijkheid, aan het geheel of ten dele uit de openbare kas te bekostigen onderwijs te stellen, worden bij de wet geregeld, met inachtneming, voor zover het bijzonder onderwijs betreft, van de vrijheid van richting.
Artikel 1: Gelijke behandeling en discriminatieverbod
Allen die zich in Nederland bevinden, worden in gelijke gevallen gelijk behandeld. Discriminatie wegens godsdienst, levensovertuiging, politieke gezindheid, ras, geslacht, handicap, seksuele gerichtheid of op welke grond dan ook, is niet toegestaan.
Artikel 2: Nederlanderschap en vreemdelingen
De wet regelt wie Nederlander is. De wet regelt de toelating en de uitzetting van vreemdelingen.
Artikel 3: Benoembaarheid in openbare dienst
Iedere Nederlander is op gelijke voet benoembaar in openbare dienst.
Artikel 4: Kiesrecht
Iedere Nederlander heeft gelijkelijk recht de leden van algemeen vertegenwoordigende organen te verkiezen en tot lid van deze organen te worden verkozen.
Artikel 5: Petitierecht
Ieder heeft het recht verzoeken schriftelijk bij het bevoegd gezag in te dienen.
Artikel 6: Vrijheid van godsdienst en levensovertuiging
Ieder heeft het recht zijn godsdienst of levensovertuiging, individueel of in gemeenschap met anderen, vrij te belijden (behoudens ieders verantwoordelijkheid volgens de wet).
Artikel 7: Vrijheid van meningsuiting en censuurverbod
Niemand heeft voorafgaand verlof nodig om door de drukpers gedachten of gevoelens te openbaren. Dit geldt ook voor radio, televisie en overige media.
Artikel 8: Recht tot vereniging
Het recht tot vereniging wordt erkend. De wet kan dit recht beperken in het belang van de openbare orde.
Artikel 9: Recht tot vergadering en betoging
Het recht tot vergadering en betoging wordt erkend (behoudens ieders verantwoordelijkheid volgens de wet).
Artikel 10: Recht op eerbiediging van de persoonlijke levenssfeer
Ieder heeft recht op eerbiediging van zijn persoonlijke levenssfeer (privacy). De wet stelt regels ter bescherming van persoonsgegevens.
Artikel 11: Onaantastbaarheid van het lichaam
Ieder heeft recht op onaantastbaarheid van zijn lichaam (behoudens beperkingen bij of krachtens de wet).
Artikel 12: Huisrecht
Het binnentreden in een woning zonder toestemming van de bewoner is alleen geoorloofd in de gevallen bij of krachtens de wet bepaald.
Artikel 13: Brief-, telefoon- en telegraafgeheim
Het briefgeheim is onschendbaar, behalve in de gevallen die de wet bepaalt. Ook het geheim van telecommunicatie is beschermd.
Artikel 14: Onteigening
Onteigening kan alleen geschieden in het algemeen belang en tegen vooraf verzekerde schadeloosstelling.
Artikel 15: Recht op vrijheid (Lijfsdwang)
Buiten de gevallen bij of krachtens de wet bepaald, mag niemand zijn vrijheid worden ontnomen.
Artikel 16: Geen straf zonder voorafgaande wet (Nulla poena)
Geen feit is strafbaar dan uit kracht van een daaraan voorafgegane wettelijke strafbepaling.
Artikel 17: Toegang tot de rechter (Ius de non evocando)
Niemand kan tegen zijn wil worden afgehouden van de rechter die de wet hem toekent.
Artikel 18: Rechtsbijstand
Ieder kan zich in rechte en in administratieve beroepsprocedures doen bijstaan. De wet stelt regels over het verlenen van rechtsbijstand aan minderbedeelden.